Preparaty do pielęgnowania włosów
Preparaty do pielęgnowania włosów ze względu na ich przeznaczenie można podzielić na oczyszczające (szampony, mydła, i inne środki do mycia), odżywcze i regenerujące (kremy, płyny, emulsje, maście) oraz upiększające (farby, płukanki, środki rozjaśniające, płyny do trwałej ondulacji, lakiery do włosów, odsiwiacze). Preparaty oczyszczające. Środki do mycia włosów powinny być obojętne lub przetłuszczone, najlepiej z dodatkiem trójetanolaminy, dobrze wtedy zmydlają tłuszcze skóry i nie drażnią jej. Środkami do mycia głowy są m.in. szampony. Produkuje się je w postaci płynów, kremów i proszków. Zawierają zwykle środki pieniące, tak samo jak mydła, mieszaniny węglanów alkalicznych, składniki zmiękczające wodę. Niektóre szampony zawierają składniki zmieniające kolor włosów. Najlepsze są produkowane obecnie szampony obojętne lub kwaśne, zawierające detergenty, czyli syntetyczne substancje powierzchniowo czynne oparte na sulfonianach alkoholi tłuszczowych.
Szampony detergentowe, bezmydlne pienią się w każdej wodzie, nie powodują pęcznienia włosów i nie tworzą na nich osadu. Środki do mycia mogą zawierać ponadto składniki pielęgnujące skórę i włosy, np. lanolinę, lecytynę, cholesterol, wyciągi ziołowe, siarkę, dziegieć. Mydła i szampony silnie alkaliczne {zawierające duże ilości zasad, jak ługi, potaż) drażnią skórę i rozmiękczają zrogowaciały naskórek. Skóra staje się gładka, napięta, często swędzi. Skóra taka podatna jest na zakażenia bakteryjne. Włosy wysuszają się, a końce ich rozszczepiają. Szampony w proszku służą do mycia włosów na sucho. Dzięki własnościom absorbcyjnym oczyszczają włosy z brudu, tłuszczu, potu. Powinno się je stosować niezbyt często, ze względu na obawę nadmiernego wysuszenia włosów. Preparaty regenerujące i odżywcze zawierają takie składniki, jak: lecytyna, cholesterol, witaminy, nowokaina, hormony, wyciągi ziołowe, siarka itp. Stosuje się je w formie kremów, mleczek, płynów, maści. Preparaty te uzupełniają działanie środków myjących, a poza tym neutralizują niektóre ich składniki, np. alkalia. Ponadto osłaniają, natłuszczają, działają antyseptycznie i bodźcowo na skórę i włosy. Preparaty upiększające do włosów to przede wszystkim farby. Dzielimy je na roślinne i syntetyczne. Do roślinnych zaliczamy hennę i wyciągi z galasówek. Farby roślinne są nieszkodliwe, a nawet działają korzystnie na włosy; są jednak bardziej kłopotliwe w użyciu i nie mają takiej gamy kolorów jak syntetyczne. Dlatego rzadko są stosowane w zakładach fryzjerskich.
Farby syntetyczne (anilinowe), oparte na zawartości parafenylenodwuaminy, działają przez łączenie się z barwnikiem włosa oraz tzw. wywoływaczem, którym może być np. woda utleniona. Farby syntetyczne produkowane są w płynie albo w kremie. Odmianą farb do włosów są tzw. odsiwiacze, które są farbami metalicznymi. Mogą zawierać sole srebra, żelaza, niklu, miedzi itp. Dawniej zawierały i sole ołowiu, co zostało zabronione ze względu na ich szkodliwość. Obecnie najczęściej stosuje się w odsiwiaczach sole srebra, które działają na zasadzie łączenia się ze znajdującą się w keratynie włosa siarką. Odsiwiacze dają tylko kolory ciemne. Specjalną grupę farb stanowią płukanki, używane przeważnie na włosy rozjaśnione. Płukanki pokrywają z zewnątrz osłonkę włosa i przy następnej kąpieli włosów zmywają się. Szampony barwiące są to preparaty myjące z dodatkiem barwników. Pozwalają one na uzyskanie niewielkiego zabarwienia ustępującego po kilkakrotnym umyciu. Lakiery do włosów służą do utrwalenia fryzury. Pokrywają one włosy bardzo cienką, zakrzepłą warstwą.
Osłona z lakieru chroni włosy przed nadmiernym wchłanianiem wilgoci. Dobry lakier nie powinien sklejać włosów ani tworzyć na nich skorupy. Przy stosowaniu lakierów należy zachować umiar, gdyż każdy lakier używany zbyt często działa niszcząco na włosy. Po kilku godzinach powinien być starannie usunięty za pomocą szczotki. Płyny do układania włosów zawierają składniki zmiękczające włosy, odkażające skórę oraz składniki odżywcze, np. cholesterol. Brylantyny mają za zadanie uzupełnianie natłuszczenia włosów. Zależnie od konsystencji dzielimy je na stałe i płynne. Brylantyny mogą być oparte na olejach mineralnych, roślinnych a także zawierać lecytynę, cholesterol. Do środków upiększających zalicza się również płyny do trwałej ondulacji. Rozróżnia się płyny do trwałej na zimno i na gorąco”. Te ostatnie zawierają siarczki i dwusiarczki oraz amoniak, płyny zaś na zimno oparte są na roztworze soli sodowej lub amonowej kwasu tioglikolowego.
Do środków upiększających należą także środki rozjaśniające. Są to przede wszystkim woda utleniona, czyli nadtlenek wodoru, używany z dodatkiem wody amoniakalnej, oraz tzw. biała henna, w której główną rolę środka alkalicznego spełnia węglan amonu. Środki używane do wodnej ondulacji (czyli do tzw. układania włosów) to wywar z siemienia lnianego, piwo, rozcieńczony sok z cy tryny, żelatyna itp. Środki te działają na włosy zmiękczająco, na tłuszczająco lub zakwaszające.